Medale na 200-lecie Australii oraz
z odsłonięcia pomnika P.E. Strzeleckiego.

drukuj

Adam Kuźnicki

GZ Numizmatyczny

Wzwiązku z 30-tą rocznicą odsłonięcia pomnika P.E. Strzeleckiego na 200-lecie Australii, Oddział Gdański Polskiego Towarzystwa Numizmatycznego, opublikował moje opracowanie prezentujące medale okolicznościowe, jakie zostały wydane w 1988 roku.

Całość tego opracowania można pobrać i przeczytać na stronie internetowej PTN Oddział w Gdańsku jako _Gdański Zeszyt_ Numizmatyczny nr 151, lipiec - wrzesień 2018.
Artykuł omawia genezę emisji wszystkich polskich medali na 200-lecie Australii, włącznie z medalem zrobionym przez naszego polskiego artystę i wykonawcę monumentalnego pomnika Pawła Edmunda Strzeleckiego w Jindabyne, Australia.

Przedstawiam poniżej w skrócie medale z powyższego numizmatycznego opracowania, omawiającego wszystkie mało znane obiekty artystyczne, ich zleceniodawców oraz twórców.

tombak srebrzony oksydowany

Po prawejPowyżej — medal w tombaku srebrzonym oksydowanym Mirosława Ptycia na 200-lecie Australii, rok 1988

Emitentem tego medalu o średnicy 70 mm z 1988 roku (brak daty) na podstawie katalogu Medale Mennicy Państwowej 1884-1988 poz. 902, było Towarzystwo Łączności z Polonią Zagraniczną „Polonia” Warszawa.
Został zaprojektowany przez artystę Mirosława Ptycia i wybity w warszawskiej Mennicy Państwowej w nakładzie 50 sztuk w tombaku srebrzonym oksydowanym oraz 100 sztuk w tombaku patynowanym.

Identyczny patynowany medal wręczył byłemu konsulowi Grzegorzowi Pieńkowskiemu pan Ryszard Strzelecki, podczas jednej z uroczystości w Konsulacie Generalnym R.P. w Sydney w 1992 roku, jako wyraz uznania dla wysiłków podejmowanych na rzecz utrwalania pamięci Pawła Edmunda Strzeleckiego w Australii i jego wielkich, często mało znanych osiągnięć.tombak patynowany

Po lewejPowyżej — medal w tombaku patynowanym Mirosława Ptycia na 200-lecie Australii, rok 1988

Awers: Profil P. E. Strzeleckiego w prawo na tle mapy Australii z zaznaczoną miejscowością Jindabyne w stanie Nowa Południowa Walia. W kole otoku umieszczono napis: PAWEŁ EDMUND STRZELECKI, WIELKI POLAK - BADACZ AUSTRALII. Medal przedstawia również dwie symboliczne daty 1796 - 1876 oraz kolejną u dołu z okresu pobytu odkrywcy w Australii 1839 - 1843.

Rewers: W centrum Sydney Opera House z umieszczonym na dole herbem Australii oraz napis na szczycie medalu 200 lecie Australii. Pod napisem daty 1788 - 1988. U dołu inicjał artysty MP, oraz symbol warszawskiej mennicy.

Co do jednej z dat na awersie, to Paweł Edmund Strzelecki nie urodził się w roku 1796, ale rok później: 20 lipca 1797 w Głuszynie (obecnie część Poznania). Data urodzenia z błędem była też wypisana na tablicy nagrobkowej cmentarza Kensal Green w Londynie, po tym jak jego oryginalny nagrobek został uszkodzony odłamkami niemieckiej bomby.

W 1943 roku Rząd Rzeczypospolitej Polskiej na uchodźstwie w Londynie pod przewodnictwem Stanisława Mikołajczyka wraz z rządem australijskim ufundował nową poziomą płytę marmurową, na której wyryto wtedy tymczasowo błędny rok urodzenia naszego odkrywcy (1796).

liscPowstanie samego medalu na 200-lecie Australii, jak powiedział mi wykonawca tego obiektu, to wielki przypadek. Zamówił go u Mirosława Ptycia w Łodzi pan Ryszard Strzelecki z Australii, który akurat przebywał w Europie i zbierał materiały na temat swojego przodka Pawła Strzeleckiego.

W czasie sąsiedzkiego spotkania artysta poznał Ryszarda Strzeleckiego, który w trakcie rozmowy rzucił propozycję: czy nie podjąłby się zaprojektowania i przygotowania (odlewu gipsowego) medalu na 200 lecie Australii i okoliczność odsłonięcia pomnika Strzeleckiego.

Po akceptacji projektu, artysta miał tydzień na wykonanie matryc gipsowych i dostarczenie ich do mennicy w Warszawie. Medali miało być 150 sztuk i każdy w cenie 7,5 dolara.
Była to inicjatywa w całości łącznie z projektami finansowana z własnych pieniędzy Ryszarda Strzeleckiego.
Niestety mimo zaproszenia i otrzymanego biletu na uroczystości odsłonięcia pomnika, niekorzystny splot wydarzeń nie pozwolił artyście Mirosławowi Ptycia na przybycie do Australii.

To właśnie panu Ryszardowi Strzeleckiemu możemy dzisiaj zawdzięczać powstanie przedstawionych medali wykonanych w 1988 roku na 200-lecie Australii, z wizerunkiem polskiego odkrywcy Pawła Edmunda Strzeleckiego.


Dalsza część artykułu Adama Kuźnickiego znajduje się na następnej stronie _kliknij tutaj_